Προηγιασμένη: «Εν ταις νυξίν επάρατε...» (ψαλτά ή διαβαστά)

pransot

Πράντζος Σωτήρης
Στην Προηγιασμένη από αρκετούς να ψάλλεται ο τελευταίος στίχος τους τελευταίου ψαλμού του ιη' καθίσματος του ψαλτηρίου: "Εν ταις νυξίν επάρατε τα χείρας υμών εις τα άγια και ευλογείτε τον Κύριον" σε ήχο πλΔ'. Πώς αυτή η συνήθεια; Προτιμώ να την αποφεύγω. Κάνω καλά;
 
Last edited:
Στην θ΄ ώρα συνηθίζεται (τουλάχιστον κατά την Μ. Τεσσαρακοστή) από αρκετούς να ψάλλεται ο τελευταίο στίχος τους τελευταίου ψαλμού του ιη' καθίσματος του ψαλτηρίου: "Εν ταις νυξίν επάρατε τα χείρας υμών εις τα άγια και ευλογείτε τον Κύριον" σε ήχο πλΔ'. Πώς αυτή η συνήθεια; Προτιμώ να την αποφεύγω. Κάνω καλά;

Ἀδελφέ μου μάλλον ἐννοεῖς τό Κάθισμα τοῦ Ψαλτηρίου στόν Ἐσπερινό τῆς Προηγιασμένης, στήν θ΄ὥρα ἔχει ἄλλο Κάθισμα τοῦ Ψαλτηρίου. Αὐτό ψάλλεται διότι στίς ἐνορίες τότε ὁ Ἱερεύς τόν Ἅγιο Ἄρτο ἀπό τήν Ἁγία Τράπεζα στήν πρόθεση ἐπειδή κάπως ταιριάζει μέ τό νόημα τῶν συγκεκριμένων στίχων. Ἀλλά σᾶς μεταφέρω τήν Ἁγιορειτική πράξη: Κλείνουμε τά βημόθυρα καί τό βῆλο, ὁπότε δέν φαίνεται πότε μεταφέρει ὁ Ἱερεύς τόν Ἅγιο Ἄρτο. Τό δέ ψαλτήριο τό διαβάζει ὁ ἀναγνώστης χῦμα ἰστάμενος κάτω ἀπό τόν Μέγα Πολυέλεο, χωρίς νά ψάλλει τίποτε.
 
Στην ενορία που ψάλλω πήγα να το πω, συνηθισμένος από την ενορία που μένω, και με κοιτούσαν όλοι καλά καλά. Ρώτησα και τον δάσκαλό μου Μιλτιάδη Παππά τι γίνεται στο Φανάρι και μου είπε πως πρώτη φορά άκουσε από μένα ότι κάποιοι το ψάλλουν.
 

Στίς Μονές τοῦ Ἁγίου Ὄρους ἡ ἑτοιμασία καί μεταφορά γίνεται στήν Θ΄ Ὥρα.
Στόν κόσμο κατά τήν ἀνάγνωση τοῦ ΙΗ΄ Καθίσματος, κατά τήν α΄ στάση ἤ τήν β΄, ἄν δέν προλάβει.
Ὄντως ὑπάρχει ἡ συνήθεια διά τήν μεταφοράν κατά τήν ἀπαγγελίαν (εἰς τό ὕφος τοῦ Ἀποστόλου) ἤ ψαλμωδίαν σέ ἦχο α΄στιχηραρικό ἤ πλ. δ΄. Τό εἶδα τελευταῖα καί σέ Μετόχι τοῦ Παναγίου Τάφου, ἔτσι γινόταν καί στήν ἐνορία πού μεγάλωσα.
Τήν πράξη αὐτή στηλιτεύει ὁ π. Κων. Παπαγιάννης στή «Λειτουργική-Τελετουργικὴ» (σελ. 140) ὡς νέα, μή ἔχουσα ἔρεισμα στήν παλαιά λειτουργική πράξη καί πρακτικῶς ἄστοχον, ἐπειδή δέν ἐπαρκεῖ ὀ χρόνος τῆς ἀποπερατώσεως τῆς Προθέσεως/Προσκομιδῆς.
Πάντως καί ἄν δέν γίνει ἡ μεταφορά ἐκεῖ ἡ συνήθεια τῆς ἀπαγγελίας ἤ ψαλμωδίας ἔχει παραμείνει.
Δέν εἶμαι ἀπόλυτος καί 99,9% δέν τό κάνω. Ἔχει ἔρεισμα στά λόγια, ἀλλά τό βλέπω λίγο «θεατρικό». Χθές τό ἐσπέρας συμπτωματικά, πού εἶχα καί δύο διακόνους, τό ἔκανα γιά πρώτη ἤ δεύτερη φορά στά ἱερατικά μου χρόνια.


 
Στην ενορία που ψάλλω πήγα να το πω, συνηθισμένος από την ενορία που μένω, και με κοιτούσαν όλοι καλά καλά.

μια απ' τα ίδια κι εγώ...
 
π. Μάξιμος;68077 said:
Στίς Μονές τοῦ Ἁγίου Ὄρους ἡ ἑτοιμασία καί μεταφορά γίνεται στήν Θ΄ Ὥρα.

Πάτερ Ἅγιε, στό Κάθισμα τοῦ Ἑσπερινοῦ γίνεται ἡ μεταφορά στό Ὄρος, στήν θ΄Ὥρα παίρνουμε "καιρό".
 
Πάτερ Ἅγιε, στό Κάθισμα τοῦ Ἑσπερινοῦ γίνεται ἡ μεταφορά στό Ὄρος, στήν θ΄Ὥρα παίρνουμε "καιρό".
Τό εἶδα μέ τά μάτια μου ἀπό τόν Ἅγιο Καθηγούμενο τῆς Γρηγορίου καί μοῦ εἶπε ὅτι ἔτσι γίνεται στό Ὄρος.


 
Με συγχωρείτε για το λάθος, φυσικά πρόκειται για την προηγιασμένη. Ευχαριστώ πολύ και για την ανταπόκριση
 
Την εποχή που πήγαινα στην ιερατική σχολή των Χανίων (92-95) στις προηγιασμένες το συγκεκριμένος στίχος ψαλλόταν όπως επισυνάπτεται. Στις ενορίες που συνάντησα έκτοτε, καμία δεν το τηρούσε αυτό.
 

Attachments

  • document.pdf
    34.5 KB · Views: 137
Last edited:
Εγώ συνήθως το λέω σε ύφος αποστόλου επειδή έτσι το ζητάνε, όμως είναι λάθος. Από τη στιγμή που είναι ανάγνωσμα είναι ανάγνωσμα όλο και τέρμα.

Μάλιστα πρόσφατα με διέκοψε ένας παπάς (από μέσα από το ιερό αυτός) και με διόρθωσε με αυστηρό ύφος επειδή δεν είπα ολόκληρο τον ψαλμό (Ιδού δη ευλογείτε) ψαλτά με αποτέλεσμα να γίνει χοντρό επεισόδιο μέσα στην εκκλησία (να πετάξω το βιβλίο και να φύγω επιτόπου).
 
Σε πλ. β' στιχηραρικό το λένε στην ενορία που μένω, τρεις φορές. Όσο για την απαγγελία σε ύφος Αποστόλου, έτσι πρέπει να γίνεται γενικότερα η ανάγνωση στην εκκλησία και όχι με θεατρικούς χρωματισμούς. Βέβαια, χωρίς τις αργότερες γραμμές που γίνονται στον Απόστολο.
 
Last edited:
Τη φράση αυτή θυμάμαι και εγώ στα παιδικά μου χρόνια που την έλεγαν κάποιοι τουλάχιστον ψαλτά (στον Πύργο Ηλείας). Σήμερα, περίμενα λίγο να δώ εάν θα την πεί ο ιερέας, δεν την είπε, και συνέχισα διαβαστά και ήθελα να ρωτήσω αλλά με προλάβατε. Ευχαριστώ.
 
Back
Top